رطان لثه یکی از سرطانهای دهان است که نسبت به بسیاری از سرطان های دیگر شیوع کمتری دارد، اما از آنجایی که در ناحیه حساس دهان قرار دارد، میتواند مشکلات قابل توجهی را به همراه آورد. با وجود اینکه نام سرطان همیشه اضطرابآور است اما آگاهی از علائم، عوامل خطر و روشهای پیشگیری، نقش مهمی در کنترل و درمان آن دارد. سرطان لثه معمولا از سلولهای سنگفرشی سطح لثه شکل میگیرد. این سلولها در حالت طبیعی به سرعت ترمیم میشوند، اما در شرایطی که دچار تغییرات غیرعادی میشوند و رشد کنترل نشده پیدا میکنند، ممکن است به این بیماری منجر شوند. در صورتی که سرطان در مراحل ابتدایی شناسایی شود، احتمال درمان موفق بالا آن بسیار بالا خواهد بود. ما در این مقاله ضمن توضیح جامع موضوع “سرطان لثه چیست” به بررسی ابعاد مختلف این بیماری خواهیم پرداخت.
آیا سرطان لثه کشنده است؟
اینکه عفونت لثه (سرطان لثه) کشنده است یا خیر شبیه به سوال ایتکه آیا عفونت دندان باعث مرگ میشود؛ میباشد اما با توجه به زمان تشخیص و سطح گسترش بیماری، سرطان لثه میتواند یک عارضه خطرناک باشد. در صورتی که سرطان زود شناسایی شود، میتوان با درمان مناسب آن را کنترل کرد و بسیاری از بیماران پس از طی کردن مراحل درمان، زندگی عادی خود را ادامه میدهند. اما اگر دیر تشخیص داده شود و بیماری به نواحی دیگری مانند استخوان، زبان یا گرههای لنفاوی سرایت پیدا کند، درمان دشوارتر خواهد شد و احتمال بروز عوارض جدیتر افزایش پیدا میکند؛ این مسئله اهمیت توجه به علائم اولیه سرطان لثه را افزایش میدهد.
آیا عفونت دندان باعث سرطان میشود؟
عفونت دندان به خودی خود عامل مستقیمی برای سرطان لثه نیست، اما التهاب مزمن و درمان نشدن میتواند محیطی برای افزایش خطر آسیب فراهم کند؛ این موضوع نشاندهنده وجود یک رابطه غیرمستقیم بین عفونت دندان و سرطان لثه است. به طور کلی رها کردن لثه یا دندان عفونی ممکن است مشکلات جدیتری ایجاد کند، اما تبدیل شدن آن به سرطان، معمولا بسیار نادر است. اگر به عفونت دندان دچار شدهاید میتوانید از روشهای خانگی مانند درمان عفونت دندان با زردچوبه بهرهمند شوید اما بهتر است به دندانپزشک مراجعه کنید.
علائم سرطان لثه کدام است؟
علائم سرطان لثه ممکن است به مشکلات ساده دهان و دندان شباهت داشته باشند، به همین دلیل معمولا در آغاز نادیده گرفته میشوند. مهم ترین نشانهها عبارتاند از:
- تغییر رنگ محل درگیر (قرمز تیره، سفید یا قهوهای)
- لق شدن دندانها بدون آسیب یا بیماری واضح
- وجود توده یا زخم در لثه که بهبود نمییابد
- خونریزی مداوم یا غیر عادی لثه
- درد مداوم در لثه یا دندان بدون دلیل روشن
- بوی بد دهان که با مسواک زدن برطرف نمیشود
- تورم لثه در یک نقطه مشخص
- مشکل در جویدن یا تکلم در مراحل پیشرفته
نکته: وجود هر یک از این علائم به تنهایی به معنای سرطان نیست، اما در صورت ادامهدار بودن، به بررسی بیشتر نیاز است.
چگونگی تشخیص سرطان از عفونت لثه
عفونت لثه معمولا با علائمی مانند التهاب، قرمزی، درد ضرباندار و گاهی چرک خود را نشان میدهد. درمان دارویی و پاکسازی دندان از مهمترین اقداماتی هستند که میتوان در جهت کنترل عفونت لثه انجام داد. اینکه عفونت لثه چیست به شما در فهم بیشتر کمک میکند اما تشخیص قطعی سرطان لثه از عفونت لثه تنها با معاینه تخصصی و در صورت نیاز نمونهبرداری (بیوپسی) صورت میگیرد. برخی از رایجترین نشانههای سرطان لثه عبارتاند از:
- در مقایسه با عفونت لثه درد زیادی ندارد
- توده یا زخم آن بیشتر از دو هفته باقی میماند
- با مصرف آنتیبیوتیکها بهبود نمییابد
- همراه با تغییر شکل لثه یا لق شدن دندان است
- ممکن است بدون تورم شدید بروز پیدا کند
عوامل تشدید خطر ابتلا به سرطان لثه
قرار گرفتن در برخی شرایط و نادیده گرفتن برخی نکات، ریسک خطر ابتلا به سرطان لثه را افزایش میدهد. از مهمترین عوامل موثر در تشدید خطر ابتلا به سرطان لثه میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- بهداشت ضعیف دهان و دندان
- التهاب مزمن لثه
- مصرف سیگار و قلیان
- مصرف الکل
- سابقه بیماری های دهانی یا خانوادگی
- ضعف سیستم ایمنی
- عفونت های مکرر دهانی
- قرار گرفتن طولانی مدت در معرض نور خورشید (لبها)
راههای پیشگیری از ابتلا به سرطان لثه
همیشه کم هزینهترین و کارآمدترین راهکار بیماریها، انجام اقدامات لازم جهت پیشگیری از آن است. در بسیاری از مواقع انجام راهکارهای ساده برای پیشگیری از این بیماری، میتواند احتمال ابتلا به این عارضه را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. سادهترین اقدامات موثر برای پیشگیری از ابتلا به سرطان لثه شامل موارد زیر میشود:
- جرمگیری منظم طبق نظر دندانپزشک
- معاینه دورهای هر شش ماه یکبار
- ترک سیگار و کاهش مصرف الکل
- مسواک زدن منظم و استفاده از نخدندان
- کنترل التهاب و درمان سریع عفونت های لثه
- محافظت از لبها در برابر آفتاب
- تغذیه غنی از میوه و سبزیجات
عکسهای سرطان لثه
تفاوت سرطان لثه با التهاب لثه چیست؟
التهاب لثه یا ژنژیویت یک بیماری بسیار شایع است که افراد زیادی در طول زندگی با آن مواجه میشوند. از جمله علائم این عارضه میتوان به لثه قرمز، متورم، حساس و گاهی همراه با خونریزی اشاره کرد. عفونت لثه معمولا از تجمع پلاک میکروبی ناشی میشود و با جرمگیری و رعایت بهداشت بهبود مییابد. اما در مقابل سرطان لثه ویژگیهای زیر را دارد:
- شایع نیست
- یک ناحیه مشخص را درگیر میکند
- معمولا درد زیادی ندارد
- زخم یا توده آن دیر خوب میشود
- به درمانهای ساده واکنش نشان نمیدهد
آیا سرطان لثه قابل درمان است؟
بله. در بسیاری از موارد سرطان لثه قابل درمان است، بهویژه اگر در مراحل اولیه شناسایی شود. روشهای درمانی برای این عارضه شامل جراحی، پرتودرمانی یا ترکیب چند روش مختلف میباشد. انتخاب روش درمان سرطان لثه به عوامل مختلفی بستگی دارد که از جمله آنها میتوان محل ضایعه، سایز توده و وضعیت عمومی بیمار اشاره کرد. همچنین بعد از درمان داشتن پیگیریهای منظم از اهمیت زیادی برخوردار است. با این وجود بهتر است بدانید که مراجعه دیر هنگام دریافت درمان را دشوارتر میکند اما با این حال درمان غیرممکن نخواهد بود.
جمع بندی
سرطان لثه یک بیماری نادر اما مهم است. بخش زیادی از موفقیت در درمان وابسته به شناخت علائم و مراجعه زودهنگام است. بسیاری از مشکلات دهانی شبیه سرطان به نظر میرسند اما خوشبختانه در اغلب موارد التهاب یا عفونت ساده هستند و با درمان برطرف میشوند. با این حال هر زخم یا تورم طولانی مدت نیاز به بررسی دقیق دارد. پیشگیری با بهداشت مناسب، ترک دخانیات و معاینه های دورهای سادهترین راه برای حفظ سلامت دهان و لثه است.
سوالات متداول
1. آیا سرطان لثه درد دارد؟
در مراحل اولیه معمولا درد واضحی ندارد.
2. آیا سرطان لثه با آنتیبیوتیک خوب میشود؟
خیر. اگر ضایعه با درمان ضد عفونت بهتر نشود، باید بررسی تخصصی انجام شود.
3. سرطان لثه در چه سنی شایعتر است؟
در بزرگسالان میانسال و سالمند بیشتر دیده میشود، اما به گروه سنی خاصی محدود نیست.
4. آیا التهاب ساده میتواند تبدیل به سرطان شود؟
به طور مستقیم نه، اما التهاب مزمن و بیتوجهی طولانی میتواند خطرات کلی دهان و لثه را افزایش دهد.
5. آیا سرطان لثه از دندان شروع میشود؟
سرطان مربوط به بافت لثه است، نه خود دندان، اما مشکلات دندانی میتوانند نشانهها را پنهان یا شدیدتر کنند.
